Ideasworthreading: Συνέντευξη με τη Σοφία Παπαϊωάννου

Ideasworthreading: Συνέντευξη με τη Σοφία Παπαϊωάννου

Η Σοφία Παπαϊωάννου διαθέτει περισσότερο από 20 χρόνια εμπειρίας στον κλάδο της ερευνητικής τηλεοπτικής δημοσιογραφίας σε Ελλάδα και Αμερική. Είναι συν-ιδρύτρια και διευθύντρια του μη κερδοσκοπικού οργανισμού Istorima, ένα μεγάλου εγχειρήματος Προφορικής Ιστορίας/Δημοσιογραφίας των Πολιτών και προσφοράς απασχόλησης σε εκατοντάδες νέους. Στην συνέντευξη που παραχώρησε στο TEDxUniversityofMacedonia μας μίλησε για τον ρόλο της καλοσύνης στον κλάδο της, το νέο της εγχείρημα καθώς και τις αλλαγές που επιφέρει η εμφάνιση των new media. 

Τί ήταν αυτό που σας παρακίνησε να ασχοληθείτε με τον κλάδο της ερευνητικής δημοσιογραφίας;

Η δημοσιογραφία είναι τρόπος ζωής. Πάντα είχα μία περιέργεια και μία ανάγκη να καταλαβαίνω όσα συμβαίνουν γύρω μου. Επομένως, το να ερευνώ ένα θέμα και να το σκέφτομαι σε βάθος ήταν μία ανάγκη για μένα. Παράλληλα έχω μία μεγάλη αγάπη και ενδιαφέρον στο να ακούω ιστορίες ανθρώπων. Όλα αυτά έδεσαν στο συναρπαστικό επάγγελμα της δημοσιογραφίας. 

Η πολύ εντατική δουλειά, η περιέργεια, η καλοσύνη και το πάθος για αυτό το επάγγελμα, είναι τα στοιχεία που διακρίνουν έναν καλό δημοσιογράφο. 

Τι είναι αυτό που διαφοροποιεί την ερευνητική δημοσιογραφία;

Κανονικά η δημοσιογραφία πρέπει πάντα να έχει στοιχεία έρευνας. Δεν μπορείς να μεταδώσεις  ακόμα και μία «απλή» είδηση αν δεν έχεις κάτι ψάξει κι ερευνήσει.  Αυτό που διαφοροποιεί τις μεγάλες έρευνες είναι ο χρόνος και το βάθος. Χρειάζεται να βρεις και να ακούσεις πολλούς ανθρώπους, πολλές εκδοχές μιας ιστορίας, να πηγαίνεις από τον έναν άνθρωπο στον άλλον. Η μία πληροφορία να σε οδηγεί στην άλλη για να διασταυρώνεις και να προχωράς την έρευνα. Πρέπει επίσης να έχεις πηγές που να έχεις καλλιεργήσει με τα χρόνια και να σε εμπιστεύονται ή να έχεις το ταλέντο και την προσωπικότητα στο να πείσεις ανθρώπους να μιλήσουν.  Όλα αυτά θέλουν χρόνο και υπομονή. Νομίζω πως υπάρχουν θέματα ερευνητικής δημοσιογραφίας που δεν τα αφήνεις μία ζωή. Πάντα κάτι νέο ανακαλύπτεις.

Δεδομένου ότι προσεγγίζετε αρκετά «ευαίσθητα» θέματα στις εκπομπές σας, πως καταφέρνετε να κάνετε τους ανθρώπους που φιλοξενείτε να σας «ανοιχτούν»;

Αυτό που λέω πάντα στους νέους δημοσιογράφους και αυτό που επαναλαμβάνω συχνά στους Ερευνητές του νέου μου εγχειρήματος του Istorima είναι η σημασία της καλοσύνης σε έναν δημοσιογράφο. Κανένας δεν θα σου ανοιχτεί πραγματικά αν δεν σε εμπιστεύεται. Εκτός βέβαια, αν σε χρησιμοποιεί για να μεταφέρει την δική του πληροφορία. Αν θέλει κανείς να ψάξει την αλήθεια πρέπει να διαθέτει ήθος και καλοσύνη.

Δεν θεωρώ ότι υπάρχουν πολλές εκπομπές ερευνητικής δημοσιογραφίας πια στην τηλεόραση. Είναι ένα μεγάλο κενό που από κάπου πρέπει να καλυφθεί.  Αν υπήρχαν εκπομπές και αν τους δινόντουσαν τα μέσα και η στήριξη που χρειάζεται για να βγει μία εκπομπή έρευνας όλα τα θέματα θα μπορούσαν να καλυφθούν.

Υπάρχει κάποια ιστορία-ρεπορταζ που να ξεχωρίζετε από τις υπόλοιπες; 

Είναι τόσες πολλές οι ιστορίες που έχουν εντυπωθεί στο μυαλό μου. Θα έλεγα ότι πολύ πρόσφατα ξεχώρισα ένα νέο αγόρι που ζούσε μόνος στον δρόμο στην Αθήνα και προσπαθούσε να ξεφύγει από τις ουσίες. Μας έκανε μία περιήγηση στην Αθήνα από την δική του σκοπιά και είχα συγκινηθεί με τα όσα βίωνε. 

Σχετικά με το ξέσπασμα του κινήματος #MeToo στον καλλιτεχνικό χώρο αναφέρει ότι «Μακάρι να μην είναι κάτι παροδικό. Γιατί η κάθε μορφή βίας δεν είναι κάτι που θα εξαφανιστεί.»

Πως γεννήθηκε η ιδέα της πρωτοβουλίας Istorima; 

Το Istorima είναι το αποτέλεσμα μίας ανάγκης που είχα τόσο εγώ όσο και η συν-ιδρύτρια του η Αμερικανίδα ιστορικός, φιλέλληνας και NYU Provost, να σώσουμε και διαφυλάξουμε προφορικές ιστορίες της Ελλάδας κι όχι μόνο. Λάβαμε μία ιδρυτική δωρεά από το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος για να δημιουργήσουμε ένα φιλόδοξο πρόγραμμα που όμοιό του σε αυτή την διάσταση δεν υπάρχει παγκοσμίως. Έχουμε ήδη ξεκινήσει και για τα επόμενα 4 χρόνια θα δώσουμε προσωρινή απασχόληση και θα εκπαιδεύσουμε πάνω από 1500 νέους από κάθε πόλη, χωριό και νησί της Ελλάδας για να γίνουν οι Ερευνητές μας που θα συλλέξουν ηχητικά τις ιστορίες του τόπου τους. Ιστορίες παλιές και σύγχρονες.  Οι ιστορίες αυτές θα αποτελέσουν το υλικό ενός μεγάλου Αρχείου ανοικτού σε όλους στο διαδίκτυο αλλά παράλληλα και του site:  www.istorima.org όπου εκεί θα μπορεί κανείς να ακούσει ιστορίες κυρίως σε μορφή podcasts. 

Πιστεύουμε ότι όλοι οι άνθρωποι έχουν μία ιστορία να πουν που δεν πρέπει να χαθεί στον χρόνο. Το Istorima είναι εδώ για να τις καταγράψει. Καλούμε όλους να γίνουν μέρος αυτού του μεγάλου έργου, να γίνουν μία Ιστορία.

Ποιές αλλαγές βλέπετε στον κλάδο σας με την άνοδο των new media;

Βλέπω πιο πολύ καλές αλλαγές παρά κακές. Θεωρώ πως τα νέα μέσα δίνουν περισσότερες ευκαιρίες στο να μεταδίδεται μία είδηση και περισσότερη έκφραση. Προσωπικά έχω πολύ καιρό αφήσει πίσω μου την συμβατική τηλεόραση και έχω τελείως στραφεί σε άλλα μέσα. Το Istorima είναι η απόδειξη στο τι μπορεί να φέρουν τα νέα μέσα. 

TEDxUniversityofMacedonia

Το TEDxUniversityofMacedonia είναι ένας θεσμός του Πανεπιστημίου Μακεδονίας που έχει ως σκοπό να προσφέρει βήμα σε ιδέες που αξίζει να ακουστούν και να αποτελέσει έναυσμα για αλλαγή και δράση σε όλη τη φοιτητική κοινότητα και ευρύτερα στο νεανικό κοινό της Θεσσαλονίκης.
Close Menu