5+1 ιστορίες γυναικών που έγραψαν ιστορία

5+1 ιστορίες γυναικών που έγραψαν ιστορία

Είναι γνωστό ότι η θέση των γυναικών στην κοινωνία έχει εξελιχθεί με τα χρόνια. Στο πέρασμα των δεκαετιών πολλές ήταν ιστορίες γυναικών που έμειναν στην αφάνεια καθώς το φύλο τους λειτούργησε σαν τροχοπέδη. Το ταλέντο, οι ικανότητες και η ανάγκη τους για προσφορά ωστόσο, δεν τις κράτησαν πίσω. Παρακάτω συγκεντρώσαμε έξι διαφορετικές ιστορίες γυναικών, με διαφορετικό υπόβαθρο και τομέα ενασχόλησης που άφησαν το σημάδι τους στην ιστορία.

Αρτεμίσια Τζεντιλένσκι

Μπαρόκ ζωγράφος του 17ου αιώνα. Ήταν η πρώτη γυναίκα που έγινε μέλος της Accademia delle Arti del Disegno στη Φλωρεντία και μια από τις σημαντικότερες υπέρμαχους της προστασίας των γυναικών από τη βία στην εποχή της. Ο βιασμός της από έναν συνεργάτη του πατέρα της σε νεαρή ηλικία την ώθησε στον παθιασμένο αγώνα κατά της ανδρικής βίας. Ο αγώνας αποτυπώνεται τόσο στη ζωή όσο και στην τέχνη της. Οι πίνακες της απεικονίζουν τις γυναίκες της Παλαιάς διαθήκης δυναμικές και κυρίαρχες με το ανδρικό στοιχείο να αποτυπώνεται αδύναμο και μιαρό. Βασισμένη σε μία μη ιστορική παραβολή, η ζωγράφος απεικονίζει την Ιουδήθ να αποκεφαλίζει τον Ολοφέρνη. Οι κινήσεις της εμφανίζουν αυτοπεποίθηση, σιγουριά και ίσως αποστροφή. Τα φυσιογνωμικά χαρακτηριστικά των μορφών μας παραπέμπουν στην ίδια και τον βιαστή της, Αγκοστίνο Τάσσι. Στο ίδιο πνεύμα φαίνεται να κινούνταν και ένας άλλος πίνακας της που πιθανότατα απεικόνιζε τη Σωσσάνα να ουρλιάζει σε φρίκη ενώ οι πρεσβύτεροι την πλησιάζουν κακόβουλα.

Η Αρτεμισία Τζεντιλέσκι πάλεψε με λόγια και έργα κατά της ανδρικής βίας. Κατάφερε επίσης να ανελιχθεί καλλιτεχνικά στον ανδροκρατούμενο χώρο της τέχνης της εποχής. Τώρα ο πίνακας της “Η Ιουδήθ αποκεφαλίζει τον Ολοφέρνη” δεσπόζει στην Galleria degli Uffizi καθιστώντας την τη μόνη γυναίκα που εκτίθεται εκεί.

της Χρύσας Ριζοπούλου

Άντα Λάβλεϊς 

Η πρώτη προγραμματίστρια ηλεκτρονικού υπολογιστή, γεννήθηκε στο Λονδίνο το 1815. Η Άντα έδειξε από πολύ μικρή ηλικία το ενδιαφέρον της για την επιστήμη. Αναζήτησε τι χρειάζεται κανείς για να πετάξει, μελετώντας τα φτερά των πτηνών και ανακαλύπτοντας την αναλογία φτερού-σώματος. Σε ηλικία 17 ετών, η Άντα γνώρισε τον Τσαρλς Μπάμπατζ, “πατέρα” των υπολογιστών. Όταν ανέλαβε να μεταφράσει ένα άρθρο σχετικό με μία διάλεξη του Μπάμπατζ επισύναψε και τα δικά της σχόλια, δημοσιεύοντάς τα. Εξήγησε αναλυτικά τις δυνατότητες της αναλυτικής μηχανής, καθώς και τις πιθανές επεκτάσεις που θα μπορούσε να έχει, όπως τη σύνθεση μουσικής.

Η Άντα, όμως, έγινε κυρίως γνωστή για τον αλγόριθμο υπολογισμού των αριθμών Μπερνούλι από την αναλυτική μηχανή. Έγραψε τον αλγόριθμο στο χέρι και θεωρήθηκε το πρώτο πρόγραμμα υπολογιστή. Οι σημειώσεις της αποτέλεσαν το θεμέλιο για την ψηφιακή εποχή. Παρ’όλα αυτά, το έργο της αναγνωρίστηκε πολύ αργότερα καθώς η κοινωνία δεν ήταν ακόμη έτοιμη να αντιληφθεί το όραμά της. Το έργο της επανήλθε στην επιφάνεια στα μέσα του 20ου αιώνα, όταν πλέον η υλοποίηση των ιδεών της ήταν περισσότερο εφικτή. Μάλιστα, το 1980 το Υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ παρουσίασε μία γλώσσα προγραμματισμού υψηλού επιπέδου, δίνοντας της το όνομα Ada. Ακόμη, η Βρετανική Εταιρεία Πληροφορικής απονέμει κάθε χρόνο βραβείο με το όνομά της. Τέλος, η 16η Οκτωβρίου, γνωστή και ως Ada Lovelace Day, είναι μια διεθνής ημέρα αφιερωμένη στις γυναίκες και τα επιτεύγματά τους στην επιστήμη, την τεχνολογία, τη μηχανική και τα μαθηματικά.

της Ζένιας Παπαδοπούλου

Ρόζαλιντ Φράνκλιν 

Αγγλίδα βιοφυσικός και κρυσταλλογράφος που έζησε το διάστημα 1920 μέχρι 1958. Αποτελεί την μοναδική γυναίκα επιστήμονα της ομάδας πίσω από την ανακάλυψη της δομής του DNA, του θεμέλιο λίθου της μοριακής βιολογίας. Έμεινε στην αφάνεια, σε αντίθεση με τους άντρες συναδέλφους της Watchon, Crick και Wilkins που έλαβαν το βραβείο Νόμπελ. Παρόλο που γεννήθηκε σε μια εποχή μη ευνοϊκή για τις γυναίκες επιστήμονες, θεωρήθηκε κορυφαία στον τομέα της. Το έργο της επικεντρώθηκε στην κατανόηση της μοριακής δομής του DNA και του RNA, καθώς και πλήθους ιών, μέσω μελετών κρυσταλλογραφίας με ακτίνες Χ. Κατά την έρευνά της στο King’s College London κατάφερε να απαθανατίσει την περίφημη «Εικόνα 51». Στο εύρημα αυτό στηρίχθηκε το μοντέλο της δίκλωνης έλικας του DNA. Ο συνάδελφος της Wilkins,παραδέχτηκε αργότερα ότι εν αγνοία της ίδιας, έδειξε την «Εικόνα 51» στους Watchon και Crick. Η Franklin δεν έλαβε τα εύσημα και απεβίωσε από καρκίνο των ωοθηκών στα 37 της, λόγω υπερέκθεσης σε ακτίνες Χ. Πλέον, ο Watchon έχει παραδεχτεί την αλήθεια, ενώ είναι παγκοσμίως αποδεκτό ότι παρόλο στο παρασκήνιο, η συμβολή της Franklin παραμένει καταλυτική για την επιστήμη της μοριακής βιολογίας.

της Δανάης Καραγκιοζέλη

Φλαμινάγιο Ράνσομ-Κούτι

Γεννήθηκε το 1900 στην Νιγηρία. Ήταν εκπαιδευτικός, πολιτικός και αγωνίστρια υπέρ της ισότητας και των δικαιωμάτων των γυναικών. Την δεκαετία του 1950 ίδρυσε την Ένωση των Γυναικών της Αμπεοκούτα, μία οργάνωση για τις γυναίκες της ιδιαίτερης πατρίδας της που αριθμούσε περισσότερα από 20.000 μέλη. Μέσω της οργάνωσης κατάφερε να κινητοποιήσει και να συσπειρώσει της γυναίκες της χώρας. Ο αγώνας τους καταδίκαζε τις αδικίες που υφίσταντο σε τομείς όπως η επιχειρηματικότητα, το εμπόριο και η φορολογία. Πρωτοστάτησε επίσης στον αγώνα για την κατάκτηση του δικαιώματος ψήφου των γυναικών, ενώ ήταν μία από τις λίγες γυναίκες που εκλέχτηκαν στη Βουλή των Αρχηγών. Αποτέλεσε μία από τους πιο αξιόλογους πολιτικούς ηγέτες της γενιάς της, διαδραματίζοντας σημαντικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις με την βρετανική κυβέρνηση για την ανεξαρτησία της Νιγηρίας. Για την αξιοσημείωτη πολιτική της δράση χαρακτηρίστηκε ως «Μητέρα της Αφρικής». Το 1965 έλαβε μετάλλιο εθνικής τιμής για την συνεισφορά της ως μέλος του Τάγματος της Νιγηρίας. Το 1968 το Πανεπιστήμιο του Ibadan της χάρισε τον τίτλο της Επίτιμης Διδάκτορα του τμήματος Νομικής. Τέλος, ήταν η πρώτη γυναίκα στην Νιγηρία που οδήγησε αυτοκίνητο. Μέσω των γενναίων πράξεων της και κυρίως μέσω του αγώνα της για ισότητα, ενέπνευσε τις γυναίκες σε όλη τη χώρα της να διεκδικήσουν μία καλύτερη ζωή.

της Γιώτας Ζλατάνη

Βαλεντίνα Βλαντίμιροβνα Τερεσκόβα

Ήταν Ρωσίδα αστροναύτης και η πρώτη γυναίκα στην ιστορία της ανθρωπότητας που ταξίδεψε στο διάστημα, σε ηλικία μόλις 26 χρονών. Με μόνο αυτή την πτήση, η οποία πραγματοποιήθηκε στις 16 ως 19 Ιουνίου 1963, η Βαλεντίνα συμπλήρωσε περισσότερο χρόνο στο διάστημα (71 ώρες) από το άθροισμα των χρόνων όλων μαζί των Αμερικανών αστροναυτών που είχαν ταξιδέψει στο διάστημα ως τότε. Κατά τη διάρκεια της τριήμερης αποστολής της, συνέλεξε στοιχεία για τις αντιδράσεις του γυναικείου σώματος στη διαστημική πτήση. 

«Τώρα οι άντρες μας δεν θα νιώθουν μόνοι τους στο διάστημα.»

Για την εποχή της θεωρήθηκε ένα από τα σύμβολα της γυναικείας απελευθέρωσης. Έχει λαβει πλήθος βραβείων, μεταλλίων και διακρίσεων σε όλο τον κόσμο. Η πατρίδα της την ανακήρυξε «Ηρωίδα της Σοβιετικής Ένωσης» και της απένειμε δύο φορές το Βραβείο Λένιν.

Εκτός από αστροναύτης, η Βαλεντίνα ήταν και πολιτικά δραστηριοποιημένη. Η πολιτική της διαδρομή ξεκίνησε από μέλος του Ανώτατου Σοβιέτ, έγινε πρόεδρος της Σοβιετικής Επιτροπής Γυναικών και του Παγκόσμιου Συμβουλίου Ειρήνης. Μετά τον πρώτο γάμο της, έγινε δεκτή στην Πολεμική Αεροπορία της Σοβιετικής Ένωσης. Αποστρατεύτηκε το 1997 με τον βαθμό του υποπτεράρχου. Υπήρξε η πρώτη και μέχρι σήμερα η μοναδική γυναίκα με αυτό τον βαθμό στη σοβιετική αλλά και στη ρωσική πολεμική αεροπορία.

της Αλίκης Βίτσα

Άνν Μακοσίνσκι

Eίναι μία εικοσιτριάχρονη, πολλά υποσχόμενη εφευρέτρια της εποχής μας . Στην ηλικία των 15  βρέθηκε αντιμέτωπη με την πρώτη της ανακάλυψη. Πρόκειται για έναν θερμοηλεκτρικό φακό που προσφέρει φως αντίστοιχο αυτού από 5 κεριά, αντλώντας την ενέργεια του μονάχα από την θερμότητα του ανθρώπινου χεριού! Την εφεύρεση της αυτή ονόμασε Hollow Flashlight (Κούφιο Φακό). Για την καινοτομία της στον επιστημονικό κλάδο, η οποία θα μπορούσε να φέρει το φως στον αναπτυσσόμενο κόσμο, βραβεύτηκε το 2013 από το πρόγραμμα Google Science Fair. Ακολούθησαν κι άλλα βραβεία όπως το Energy Award  στο Canada-Wide Science Fair και τέσσερα βραβεία από το Intel International Science and Engineering Fair.

“Μου αρέσει να λύνω τα προβλήματα των άλλων ανθρώπων.” αναφέρει συχνά στις ομιλίες της.

Αυτό αποδεικνύεται έμπρακτα καθώς αφορμή για την εφεύρεσή της αποτέλεσε μία φίλη της στις Φιλιππίνες η οποία απέτυχε στις εξετάσεις της επειδή δεν είχε φως για να διαβάσει. Η Ann τονίζει ότι οι γυναίκες πρέπει να στραφούνε στον επιστημονικό κλάδο. ‘Οχι για να αντισταθούν στις προκαταλήψεις αλλά για να συνδιάσουν το πάθος τους για την τέχνη και την επιστήμη φέρνοντας στον κόσμο εντυπωσιακά αποτελέσματα. ‘Αλλωστε και η ίδια συνδυάζει την επιστήμη με το θέατρο και την μουσική.

του Μαυριανού Βελέντζα

TEDxUniversityofMacedonia

Το TEDxUniversityofMacedonia είναι ένας θεσμός του Πανεπιστημίου Μακεδονίας που έχει ως σκοπό να προσφέρει βήμα σε ιδέες που αξίζει να ακουστούν και να αποτελέσει έναυσμα για αλλαγή και δράση σε όλη τη φοιτητική κοινότητα και ευρύτερα στο νεανικό κοινό της Θεσσαλονίκης.
Close Menu